Lekarz radzi

Lecząc cukrzycę nie zapominaj o wątrobie

Liczba chorych na cukrzycę stanowi ponad 6% populacji osób dorosłych w Polsce.

Międzynarodowe prognozy przewidują, że w 2025 r. liczba cukrzyków w Unii Europejskiej może przekroczyć 10% całkowitej populacji państw członkowskich. 90-95% diabetyków cierpi na cukrzycę typu 2, w którą wpisana jest insulinooporność i względny niedobór insuliny. Zaburzenia te stanowią również podłoże do rozwoju niealkoholowej stłuszczeniowej choroby wątroby będącej najczęstszą chorobą wątroby u osób chorych na cukrzycę.

Nawet połowa cukrzyków może mieć marskość wątroby

Choroby wątroby są ważną przyczyną śmierci u osób chorych na cukrzycę typu 2, a z kolei cukrzyca staje się najczęstszą przyczyną przewlekłych chorób wątroby. Nieokreślona marskość wątroby zwana marskością kryptogenną wywoływana jest najczęściej przez hepatologiczne powikłania cukrzycy i stanowi obecnie 3. najczęstsze wskazanie do transplantacji wątroby w Stanach Zjednoczonych. Badania wskazują, że nawet u połowy osób chorych na cukrzycę rozpoznawana jest marskość wątroby, a u 1/8 cukrzyków to właśnie ona jest przyczyną zgonu. U diabetyków obserwuje się pełne spektrum nieprawidłowości wątrobowych od łagodnego stłuszczenia prostego poprzez postępujące stłuszczeniowe zapalenie wątroby aż do marskości i raka wątroby.

Choroby wątroby zwykle nie dają żadnych objawów

Należy pamiętać, że diabetycy znajdują się w grupie ryzyka chorób wątroby. Co ważne, jeśli cukrzycy towarzyszą objawy zespołu metabolicznego takie jak: otyłość, wysokie ciśnienie, wysoki poziom cholesterolu – ryzyko to jest zwielokrotnione. Choroby wątroby zwykle w początkowej fazie nie dają żadnych objawów, a dowiadujemy się o nich stwierdzając nieprawidłowości w rutynowych badaniach krwi lub USG jamy brzusznej. Ważna jest czujność diagnostyczna i świadomość bardzo częstego współistnienia cukrzycy i problemów wątrobowych. Poszerzanie rutynowych badań o enzymy wątrobowe może zapobiec sytuacji w której pierwszym sygnałem choroby wątroby są objawy marskości wątroby takie jak wodobrzusze, skłonność do krwawień, krwawienie z żylaków przełyku, żółtaczka lub encefalopatia wątrobowa. Jeśli wyniki badań enzymów wątrobowych lub wynik USG są nieprawidłowe, konieczna jest wizyta u hepatologa.

Jak zadbać o wątrobę?

Lekarze wskazują, że osoby chore na cukrzycę statystycznie częściej cierpią na stłuszczeniową chorobę wątroby ale także zachodzi zależność odwrotna – osoby cierpiące na stłuszczenie wątroby częściej zapadają na cukrzycę. Powoduje to, że zmiana trybu życia u tych dwóch grup pacjentów w dużej mierze powinna przebiegać podobnie. Kluczowym zaleceniem jest trwałe zmniejszenie masy ciała poprzez wprowadzenie diet, opartych na niskim indeksie glikemicznym, niskokalorycznych takich, aby utrata masy ciała nie przekraczała 1-2 kg na miesiąc. Badania wskazują, że już 5-procentowa redukcja masy ciała wystarcza do zmniejszenia stłuszczenia wątroby i obniżenia aktywności enzymów wątrobowych. Niejednokrotnie utrzymanie obniżonej masy ciała jest trudniejsze niż sam proces chudnięcia. Należy unikać diet niskotłuszczowych, niektórzy lekarze zalecają dietę śródziemnomorską (bogatą w złożone węglowodany, i jednonienasycone kwasy tłuszczowe). Ponadto ważnym elementem jest regularna aktywność fizyczna, optymalnie wysiłek aerobowy przez minimum 30 min. Oczywistym jest ograniczenie spożywania alkoholu, który jest toksyczny dla wątroby i niewskazany w cukrzycy. Specjalista hepatolog może również zalecić dodatkowe leki zmniejszające nasilenie zapalenia wątroby i przez to opóźniając czas wystąpienia marskości wątroby. Terapia osób cierpiących na cukrzycę i choroby wątroby powinna uwzględniać również zdecydowanie zwiększone ryzyko innych chorób towarzyszących, szczególnie chorób układu sercowo-naczyniowego. Leczenie cukrzycy u osób z chorobami wątroby przebiega najczęściej w ten sam sposób jak u cukrzyków ze zdrową wątrobą.

Warto pamiętać, że cukrzycy towarzyszy szereg chorób współistniejących, wymagających specjalistycznego leczenia. Wczesne wykrycie choroby wątroby i jej leczenie pozwala poprawić komfort życia i zapobiec hepatologicznym powikłaniom cukrzycy.

dr Jan Gietka
hepatolog, Poradnia Chorób Wątroby Hepatolodzy

Ta strona używa plików (cookies), dzięki którym nasz serwis może działać lepiej. Dowiedz się więcej

1. Serwis nie zbiera w sposób automatyczny żadnych informacji, z wyjątkiem informacji zawartych w plikach cookies. 2. Pliki cookies (tzw. „ciasteczka”) stanowią dane informatyczne, w szczególności pliki tekstowe, które przechowywane są w urządzeniu końcowym Użytkownika Serwisu i przeznaczone są do korzystania ze stron internetowych Serwisu. Cookies zazwyczaj zawierają nazwę strony internetowej, z której pochodzą, czas przechowywania ich na urządzeniu końcowym oraz unikalny numer. 3. Pliki cookies wykorzystywane są w celu: a) dostosowania zawartości stron internetowych Serwisu do preferencji Użytkownika oraz optymalizacji korzystania ze stron internetowych; w szczególności pliki te pozwalają rozpoznać urządzenie Użytkownika Serwisu i odpowiednio wyświetlić stronę internetową, dostosowaną do jego indywidualnych potrzeb; b) tworzenia statystyk, które pomagają zrozumieć, w jaki sposób Użytkownicy Serwisu korzystają ze stron internetowych, co umożliwia ulepszanie ich struktury i zawartości; 4. W ramach Serwisu stosowane są dwa zasadnicze rodzaje plików cookies: „sesyjne” (session cookies) oraz „stałe” (persistent cookies). Cookies „sesyjne” są plikami tymczasowymi, które przechowywane są w urządzeniu końcowym Użytkownika do czasu wylogowania, opuszczenia strony internetowej lub wyłączenia oprogramowania (przeglądarki internetowej). „Stałe” pliki cookies przechowywane są w urządzeniu końcowym Użytkownika przez czas określony w parametrach plików cookies lub do czasu ich usunięcia przez Użytkownika. 5. W wielu przypadkach oprogramowanie służące do przeglądania stron internetowych (przeglądarka internetowa) domyślnie dopuszcza przechowywanie plików cookies w urządzeniu końcowym Użytkownika. Użytkownicy Serwisu mogą dokonać w każdym czasie zmiany ustawień dotyczących plików cookies. Ustawienia te mogą zostać zmienione w szczególności w taki sposób, aby blokować automatyczną obsługę plików cookies w ustawieniach przeglądarki internetowej bądź informować o ich każdorazowym zamieszczeniu w urządzeniu Użytkownika Serwisu. Szczegółowe informacje o możliwości i sposobach obsługi plików cookies dostępne są w ustawieniach oprogramowania (przeglądarki internetowej). 6. Operator Serwisu informuje, że ograniczenia stosowania plików cookies mogą wpłynąć na niektóre funkcjonalności dostępne na stronach internetowych Serwisu. Poniższy wzór polityki cookies chroniony jest prawem autorskim, które przysługują IAB Polska. Więcej informacji na temat plików cookies dostępnych jest pod adresem http://wszystkoociasteczkach.pl lub w sekcji „Pomoc” w menu przeglądarki internetowej.

Powrót